Làng cổ Bích La Quảng Trị - Nơi lưu giữ vẻ đẹp truyền thống vượt thời gian

Đến với vùng đất lịch sử Quảng Trị, bên cạnh việc thăm lại chiến trường xưa, du khách có thể cân nhắc khám phá thêm những địa danh nổi bật về văn hoá truyền thống như làng cổ Bích La. Đây là quê hương của nhiều vị hiền tài, danh nhân nổi tiếng, nhà lãnh đạo kiệt xuất. Bề dày về văn hoá cũng là điểm nổi bật, thu hút du khách của ngôi làng cổ kính này. Cùng Vietnam Tourist tìm hiểu chi tiết về làng cổ Bích La trong bài viết ngắn sau đây nhé.

Làng cổ Bích La ở đâu?

Bích La là một ngôi làng cổ nổi tiếng của Quảng Trị, có tuổi đời trên 500 năm, mang trong mình nhiều nét độc đáo về kiến trúc cũng như văn hoá. Làng cổ Bích La nằm tại xã Triệu Thành, huyện Triệu Phong, nay thuộc xã Triệu Phong 1, tỉnh Quảng Trị.

Cách di chuyển đến làng cổ Bích La

Để khám phá ngôi làng cổ độc đáo của tỉnh Quảng Trị, các bạn chỉ cần ngược dòng sông Thạch Hãn, băng qua một quãng đồng là đến. Làng có địa thế phong thuỷ hữu tình với dòng sông chảy qua và núi non bao quanh. Do đó, việc đi lại vô cùng dễ dàng, thuận tiện.

Du khách có thể lựa chọn phương tiện xe máy hoặc ô tô để di chuyển đến làng cổ. Từ trung tâm Đông Hà, các bạn đi dọc theo quốc lộ 1A theo hướng Nam, đến ngã ba cầu Ga thì rẽ vào đường tỉnh 582, rồi đi  theo biển chỉ dẫn được gắn dọc đường. Tổng thời gian di chuyển từ Đông Hà đi làng cổ Bích La chưa đến 30 phút, đường rất dễ đi.

Lịch sử làng cổ Bích La

Bích La nổi tiếng với vẻ đẹp thanh bình, yên ả, nhuốm màu thời gian và gắn với hành trình phát triển của đất nước. Từ thời chúa Nguyễn, vùng đất này đã đón rất nhiều đoàn người di cư từ Bắc vào lập nghiệp, sản sinh ra một ngôi làng trú phú. Lịch sử ghi lại, làng được hình thành từ thế kỷ XVI – năm 1527 và có lịch sử kéo dài 500 năm. Bích La cũng là nơi sản sinh ra nhiều bậc hiền tài, có đóng góp lớn vào sự nghiệp dựng nước, giữ nước.

Trong giai đoạn kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ, làng Bích La là điểm tựa quan trọng. Bích La là nơi tiếp tế, trú quân tổ chức lực lượng để quân ta dành được thế chủ động trong kháng chiến, hỗ trợ hết mình cho Thành cổ Quảng Trị ở gần đó. Chiến tranh cũng đã có sự tàn phá rất lớn đến ngôi làng bình yên này. Tuy nhiên, người dân không hề bị khuất phục, hồi sinh làng nhanh chóng sau chiến tranh, giữ vững tinh thần chiến đấu kiên cường đặc trưng của người Việt Nam.

Chơi gì ở làng cổ Bích La?

Ngắm đình làng cổ kính

Đình làng Bích La nằm ở trung tâm của làng, là nơi sinh hoạt tín ngưỡng, văn hoá của người dân trong làng. Không gian đình vẫn còn lưu giữ được vẻ đẹp cổ kính, tâm linh với nhiều công trình nổi bật: Miếu thờ, nhà từ đường, hồ nước. Tương truyền, hồ nước trong làng Bích La là nơi Thần Kim Quy hiển linh, phù hộ cho người dân trong làng. Đây là minh chứng sống động cho vẻ đẹp của văn hoá, tâm linh trong đời sống tinh thần của người dân làng cổ Bích La.

Lắng nghe những câu chuyện hiền tài Bích La nổi tiếng

Không chỉ có vẻ đẹp trầm mặc, cổ kính, Bích La còn được xe là “lò sinh quan, nôi sinh sĩ tử”. Ngôi làng này là quê hương của nhiều bậc hiền tài nổi bật trong sử sách. Đây là nơi sinh ra của 2 vị tiến sĩ Lê Cảnh Diệu và Lê Cảnh Phiên, đại diện cho tinh thần hiếu học của người dân.

Vùng đất học này còn nổi tiếng với 2 vị quan dưới triều vua Tự Đức là Lê Bá Thoại – tham tri Bộ lại nổi tiếng chính trực và Lê Trinh – Phó bảng được phong danh hiệu “Lưỡng quốc tham mưu” khi đi sứ sang Trung Hoa. Ngoài ra, cùng thời còn có quan Lê Đăng Doanh - Hiệp Biện Đại học sĩ và những việc nghĩa như dâng sớ xin miễn thuế cho dân trong nạn đói. Đây là một trong những cái tên nổi bật của vùng quê Bích La dưới triều đại phong kiến.

Bước vào giai đoạn cách mạng giải phóng đất nước, một vị anh hùng kiệt xuất của làng Bích La không thể không kể đến là Tổng Bí thư Lê Duẩn – nhà lãnh đạo cách mạng lỗi lạc. Bên cạnh đó, còn có nhà cách mạng tiên phong trong phong trào giảm sưu thuế dưới thời Pháp thuộc là Lê Mậu Hiến.

Giai đoạn hiện đại, tầng lớp tri thức của làng cũng có rất nhiều cái tên ưu tú như Tiến sĩ toán học Lê Bá Long, Tiến sĩ sinh học Lê Thị Diệu Muội (con gái cố Tổng Bí thư Lê Duẩn) hay Tiến sĩ hóa học Nguyễn Tử. Họ đã góp phần khẳng định tài năng, tinh thần hiếu học của dân làng Bích La, nổi bật trên đấu trường học thuật trong và ngoài nước.

Khám phá lễ hội đặc sắc

Làng cổ Bích La có một lễ hội vô cùng nổi tiếng chính là lễ hội chợ đình Bách La. Phiên chợ được tổ chức vào sáng mùng 3 Tết âm lịch.

Ngay từ đêm mùng 2 Tết, người dân địa phương và du khách thập phương đã tấp nập tụ họp về sân đình – nơi tổ chức phiên chợ. Khi tiếng kẻng vừa báo hiệu ngày mới bắt đầu, các vị cao niên trong làng sẽ dâng hương tri ân trời đất, tổ tiên, cầu mong năm mới thuận lợi, bình an. Các nghi lễ được tổ chức trang nghiêm, long trọng.

Ngay sau khi hoàn thành các phần lễ nghi, phần hội chính thức bắt đầu, không khí phiên chợ sôi động hẳn lên với rất nhiều hoạt động mua bán. Hàng hoá chủ yếu là sản vật địa phương như đồ thủ công, trái cây, bánh truyền thống. Chợ hầu như sẽ không có mặc cả hay nói thách vì người bán và người mua đều có tâm lý mua lộc đầu năm, cầu mong năm mới suôn sẻ.

Điểm nhấn của lễ hội chợ phiên đầu năm làng Bích La là nghi lễ gọi thần Kim Quy tại hồ nước ở trước đình làng. Truyền thuyết ghi lại, mỗi năm vào dịp tết, Thần Kim Quy sẽ xuất hiện ban phúc. Năm nào nước đục, rùa không lên, trong làng sẽ gặp nhiều khó khăn. Do đó, lễ gọi thần được tổ chức long trọng, mong ước một năm thuận hoà, gia đạo an khang.

Du khách đến với chợ phiên Bích La còn được hoà mình vào không gian văn hoá truyền thống với nhiều hoạt động đặc sắc như xin chữ, tham gia các trò chơi dân gian, nghe bình thơ, thưởng thức ca nhạc… Đây là không gian lưu giữ bản sắc văn hoá, kết nối, lan toả các giá trị truyền thống tốt đẹp của làng Bích La đến cộng đồng, nối lại hơi thở Tết xưa giữa cuộc sống hiện đại.

Hy vọng rằng qua bài viết này, các bạn đã có cho mình thêm một điểm đến thú vị ở hành trình khám phá Quảng Trị sắp tới. Tham khảo thêm các tour du lịch Quảng Trị hấp dẫn của Vietnam Tourist tại đây nhé.